Lee Jung-Myung - Poeta, strażnik i więzień

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł : Poeta, straĹźnik i więzień (별을 스치는 바람) Autor: Lee Jung-Myung (이정명) Ilość stron: 368 Wydawnictwo: Świat KsiÄ Ĺźki Rok wydania: 2016 Cena: 34,90 PLN Autor recenzji: Piotr „Klemens” Kociubiński Data recenzji: 2020-05-08 Ocena: 70/100

Zakład karny w Fukuoce, 1944 rok. Za murami więzienia szaleje wojna, a po ich drugiej stronie zostaje brutalnie zamordowany człowiek. Na rozkaz przełoĹźonych Yuichi Watanabe, młody straĹźnik, ktĂłry jest namiętnym czytelnikiem, ma przeprowadzić śledztwo. Ofiarą morderstwa jest Sugiyama, takĹźe straĹźnik, ktĂłrego społeczność więzienna się bała i ktĂłrym pogardzała. JuĹź na początku dochodzenia do popełnienia zbrodni przyznaje się jeden z osadzonych, ale Watanabe mu nie wierzy. Kiedy zaczyna przesłuchiwać podejrzanego oraz Yuna Dong-ju, utalentowanego koreańskiego poetę, uświadamia sobie, Ĺźe przeraĹźający Sugiyama nie był tym, za kogo go uwaĹźano… Badając przebieg wydarzeń z ostatnich kilku miesięcy, Watanabe odkrywa, co dzieje się w tym pełnym przemocy mrocznym zakładzie, z ktĂłrego prawie nikt nie wychodzi Ĺźywy. Poznaje prawdę o człowieku, ktĂłry zrobi wszystko, Ĺźeby tylko wydostać się na wolność wykopanym własnoręcznie tunelem, prawdę o naczelniku, ktĂłrego chciwość nie zna granic, i o małej dziewczynce z latawcem oraz jej dziwnym przyjacielu. I prawdę o Yunie Dong-ju, poecie, ktĂłrego wiersze są tak piękne, Ĺźe trafiają do najtwardszych serc. Wojna zmierza powoli do końca, na więzienie coraz częściej spadają bomby i Watanabe dochodzi do wniosku, Ĺźe musi ochronić młodego poetę i to za wszelką cenę. Ta decyzja oznacza powrĂłt do śledztwa, ktĂłre ujawni przeraĹźającą prawdę.

Wynalazek więzienia – róşnorako zwanego i cechującego się szeregiem takich czy innych odmienności – jest jednym z najstarszych znanych cywilizacji ludzkiej, zarazem jednak niemal zawsze „kryjąc się” gdzieś na uboczu powszechnego postrzegania, będąc z reguły znacznie mniej widocznym i spektakularnym niĹşli środki znacznie drastyczniej i bezpośredniej reakcji prawnokarnej – by wskazać na róşnorakie formy publicznego kaleczenia i pohańbienia, o egzekucjach nie wspominając. Tymczasem rzadko kiedy środowisko to jest prezentowane w sztuce i tak naprawdę chyba dopiero wiek XX ze swoimi strasznymi lagrami i łagrami dał początek odmiennym trendom. Nic więc dziwnego, Ĺźe właśnie wobec okresu II wojny światowej odwołuje się rĂłwnieĹź powieść autorstwa Lee Jung-Myunga.

Akcja książki podobnie do „Zielonej mili” Stephena Kinga jest prezentowana z perspektywy straĹźnika, o ktĂłrym czytelnik juĹź na wstępie dowiaduje się, iĹź – podobnie jak w przypadku wiadomych (anty)bohaterĂłw „Skazanego na Shawshank” – nie ma on najczystszego sumienia. Jest to dość młody człowiek, ktĂłremu los zaoszczędził trudu i niebezpieczeństw słuĹźby frontowej ku chwale Imperium Słońca, lecz ku temu samemu celowi ma zmierzać poprzez strzeĹźenie wrogĂłw nowego porządku.



Owymi nieprzyjaciółmi Strefy WspĂłlnego Dobrobytu Wielkiej Azji Wschodniej stanowią zaś Koreańczycy w róşnym wieku, wywodzący się z róşnorakich środowisk, a nawet regionĂłw, a ktĂłrych główną przewiną są uczucia patriotyczne, w imię ktĂłrych zwykli realizować czyny postrzegane przez jedną ze stron jako kryminalne, przez drugą zaś w kategoriach powstańczych. Skąd my, Polacy, to znamy…

Przedmiotowa powieść nie słuĹźy jednak wyłącznie pokrzepieniu (koreańskich) serc, co chwilę przyjmuje ona odmienny schemat – raz jawi się jako niemal klasyczny kryminał, raz jako pozycja obyczajowa, jeszcze przy innej okazji zaś jako dość egzaltowana biografia. Momentami jej złoĹźoność konstrukcyjna jawi się jako atut, przy innej okazji jednak moĹźna odnieść wraĹźenie, iĹź te szwy są zanadto widoczne i niedostatecznie solidne.

„Poeta, straĹźnik i więzień” to książka stroniąca od banału, co potrafi dowieść dosłownie na swych ostatnich stronach, lecz zarazem jej największą słabością w oczach uniwersalnego czytelnika jest to, co czynić ją będzie szczegĂłlnie atrakcyjną dla Koreańczyka (z Południa). I jakkolwiek jest ona dogłębnie humanistyczna, nie sposĂłb nie odnieść wraĹźenia, iĹź dokonuje się to zbyt daleko posuniętą brakiem poszanowania wobec historycznego prawdopodobieństwa.