Khaled Hosseini - Tysiąc wspaniałych słońc

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł: TysiÄ c wspaniałych słońc (A Thousand Splendid Suns) Autor: Khaled Hosseini (خالد حسینی) Ilość stron: 432 Wydawnictwo: Albatros Rok wydania: 2020 Cena: 37,90 PLN Autor recenzji: Piotr „Klemens” Kociubiński Data recenzji: 2020-08-22 Ocena: 70/100

Osią fabuły rozgrywającej się w Afganistanie w ciągu ćwierć wieku są dzieje dwóch kobiet, które zrządzeniem losu poślubiają tego samego mężczyznę, despotycznego Rasheeda. Mariam ma zaledwie piętnaście lat, kiedy zostaje wysłana do Kabulu, by zostać żoną szewca.

Druga bohaterka, ambitna i wykształcona Lajla, w wyniku wybuchu bomby traci całą rodzinę. Po traumatycznych przejściach dochodzi do siebie w domu Rasheeda i Mariam. Stopniowo między kobietami rodzi się trudna przyjaźń.

Islam współcześnie nie ma najlepszej opinii wśrĂłd społeczeństw Zachodu, daleko mu do swoistego uznania, jakim cieszy się chociaĹźby buddyzm, na co znaczny wpływ miały nie tylko spektakularne zamachy terrorystyczne dokonywane pod flagą dĹźihadu, ale teĹź doniesienia o codziennych praktykach setek milionĂłw wyznawcĂłw, kojarzących się raczej z książkami historycznymi niĹşli przełomem XX i XXI wieku. Nie sądzę, by renomę tą poprawiła lektura „Tysiąca wspaniałych słońc”.

Khaled Hosseini daleki jest od taniego podlizywania się okcydentalnym gustom, opisuje on jednak świat alternatywny wobec prezentowanego przez obrońcĂłw dobrego imienia islamu. Co jednak istotne, dowodzi on, Ĺźe światy te mogą jak najbardziej współistnieć w tej samej czasoprzestrzeni – tak naprawdę dzieląc się męską powierzchnię i kobiecą podszewkę. Niekoniecznie jednak wzajemnie się one uzupełniają, co raczej pozostają w pewnym napięciu, charakteryzując się skrajnie odmiennymi standardami.



Fabuła powieści jest zbudowana interesująco, po trosze – ale w skromnym stopniu – przyjmując kształt mini-sagi rodzinnej. Jest to niemałe osiągnięcie, albowiem gros akcji książki dotyczy tak naprawdę szaroburej codzienności z całą jej powtarzalnością i przewidywalnością.

Oczywiście wpływ na to fakt, iż całość rozgrywa się na tle czasów ze wszech miar historycznych, przepełnionych przewrotami oraz wojnami, czyli swoistego przyspieszenia biegu dziejów. Autor zręcznie jednak unika globalnych i jednoznacznych generalizacji, nie uchyla się od niuansów ludzkiej natury oraz zwykłego indywidualizmu.

Zbyt łatwo przypisać pewne wady islamowi, nie dostrzegając raczej ich powiązania z kulturą plemion tak arabskich pustyni, jak i przełęczy zamieszkiwanych przez PasztunĂłw, ja zaś nie czuję dostatecznie kompetentny dla formułowania jednoznacznych opinii. Nie czyni tego rĂłwnieĹź autor „Tysiąca wspaniałych słońc”, mimo bystrego oka i moĹźliwości obserwacji od najwcześniejszego dzieciństwa. Jego książka jest jednakĹźe jednocześnie zupełnie przewidywalna, co i zaskakująca, zwłaszcza w szczegółach, i choćby juĹź z tej przyczyny warto po nią sięgnąć.