John Grisham - Dzień rozrachunku

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł: Dzień rozrachunku (The Reckoning) Autor: John Grisham Ilość stron: 512 Wydawnictwo: Albatros Rok wydania: 2020 Cena: 41,90 PLN Autor recenzji: Piotr „Klemens” Kociubiński Data recenzji: 2020-08-10 Ocena: 50/100

Pete Banning był wzorowym obywatelem Clanton – odznaczonym bohaterem II wojny światowej, głową prominentnego rodu, dobrym chrześcijaninem gorliwie uczęszczającym do miejscowej świątyni metodystĂłw.

Pewnego październikowego poranka obudził się wcześnie, pojechał do miasta i, zupełnie spokojny, zastrzelił swojego przyjaciela, wielebnego Dextera Bella.

Jakby morderstwo samo w sobie nie było dość szokujące, to jedynym, co Pete powiedział potem szeryfowi, prawnikom, sędziemu i ławie przysięgłych, było: „Nie mam nic do powiedzenia”. NajwyraĹşniej nie obawiał się śmierci i był gotowy zabrać swĂłj prawdziwy motyw do grobu.

Oddając się czytelniczej pasji czasami moĹźna zapomnieć, iĹź wiele obiektĂłw owej atencji nie powstaje w próşni, nie stanowi efektu jedynie relacji między refleksjami umysłu pisarza a jego piĂłrem tudzieĹź inną maszyną do pisania – niejednokrotnie na jej powstanie wpływ ma szereg innych czynnikĂłw, w tym naturalnie ekonomicznych. Poprzednie spostrzeĹźenie moĹźna rozpatrywać w kategoriach nieznośnego wręcz banału, ale nawet takiej Agacie Christie zdarzyło się napisać książkę „na złość” wydawcy, bublowego produkcyjniaka... ktĂłry i tak się sprzedał niczym na pniu. Od skojarzeń tych nie mogłem się opędzić podczas lektury „Czasu rozrachunku”.

Akcja powieści rozgrywa się na klasycznym, wręcz stereotypowych amerykańskim Głębokim Południu epoki II wojny światowej, a więc okresu, gdy prawa Jima Crowa mają się jeszcze znakomicie, podobnie jak mentalność Objawionego Przeznaczenia połączona jednak z pewnym gospodarczym oraz cywilizacyjnym zaawansowaniem. John Grisham nie zwykł tworzyć „zwykłych” kryminałów, ale sceneria przybrana dlań jest dość atrakcyjna.



Autorowi umiejętnie rĂłwnieĹź udaje się zawiązać akcję, razić niczym gromem z jasnego nieba opisywaną dość senną społeczność, poddając pod zastanowienie czytelnika cóş takiego w istocie się stało. Drogi Czytelniku, wybacz jednak potencjalną zdradę zamysłu fabularnego autora, albowiem odpowiedĹş jest wysoce niesatysfakcjonująca, psychologicznie nieprzekonująca. Nie sposĂłb nie odnieść wraĹźenia, iĹź amerykański pisarz sam nie potrafił znaleźć odpowiedzi na wymyśloną przez siebie zagadkę, a co gorsza, sam zarzucił kilka swych wcześniejszych pomysłów…

Niezbyt nowatorska jest rĂłwnieĹź scenografia prezentowanych wydarzeń – „Dzień rozrachunku” nie mĂłwi niczego nowego o Południu jako takim, a w prezentacji dawno znanych prawd jest wręcz zbyt dosadny i bezpośredni. Jego najmocniejszą stroną jest część poświęcona drugowojennym losom Filipin, acz prezentowanych wyłącznie z amerykańskiej perspektywy.

„Dzień rozrachunku” to książka niemal pod kaĹźdym względem rozczarowująca – będzie się ona jawiła jako przeciętny kryminał, przeciętne dzieło Johna Grishama, przeciętna powieść historyczno-obyczajowa, o dość przeciętnych rozdziałach poświęconych wydarzeniom wojennym. Oby to był tylko przejaw literackiej złośliwości autora o jednorazowym charakterze.