Abdulrazak Gurnah - Raj

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł :Raj (Paradise) Autor: Abdulrazak Gurnah Ilość stron: 304 Wydawnictwo: Wydawnictwo Poznańskie Rok wydania: 2023 Cena: 54,89 PLN Autor recenzji: Piotr „Klemens” Kociubiński Data recenzji: 2023-11-17 Ocena: 70/100

Yusuf ma dwanaście lat i granice jego świata wyznaczają dom rodzinny oraz hotel, ktĂłry prowadzi jego ojciec. Do czasu, kiedy z kolejną wizytą przybywa wuj Aziz – wędrowny kupiec i właściciel sklepu. Chłopiec wraz z wujem wyrusza w podróş, ktĂłra, choć z przerwami, będzie trwała przez wiele lat. Yusuf jeszcze o tym nie wie. Nie ma teĹź pojęcia, Ĺźe został sprzedany za długi i jego beztroskie dzieciństwo właśnie się skończyło. Ta podróş to nie tylko droga przez nieznany ląd, ale teĹź wyprawa w głąb siebie, ktĂłra staje się uniwersalną opowieścią o dojrzewaniu i poszukiwaniu toĹźsamości.

Afryka to kraina, ktĂłrą tylko na gruncie lingwistyki moĹźna zamknąć w jednym słowie. Mimo to cały ten wielki kontynent – znacznie większy i róşnorodniejszy od naszej Europy – zwykliśmy w istocie zamykać w kliszach, ze słoniem, palmą i murzynem w tle. Na szczęście owa „Afryka” (od)zyskuje swĂłj własny głos, wskazując, iĹź w istocie naleĹźy odkryć ją na nowo.

Lektura „Raju” dość mocno przywodzi na myśl poprzednią opublikowaną w Polsce książkę noblisty, a mianowicie „PowrĂłconych”. Jest to jednak pozycja nieco skromniejsza pod względem rozmiarĂłw, moĹźna rĂłwnieĹź odnieść wraĹźenie, iĹź w przypadku drugiego ze wskazywanych dzieł miało ono charakter bardziej „monumentalny”.



Z niemałym prawdopodobieństwem jest to jednak zapewne złudzenie niĹźej podpisanego, stanowiące być moĹźe wpływ faktu, Ĺźe tym razem fabuła koncentruje się niemal głównie na jednej postaci (choć…), wszystkie pozostałe zaś – jakkolwiek odmalowane z niemałą pieczołowitością i stanowiące zdecydowanie samodzielne indywidua – niejako orbitują wobec niej. RĂłwnieĹź i udział Wielkiej Historii w odmalowywanej opowieści jest mniejszy, a z pewnością dyskretniejszy, co nie zmienia faktu, iĹź jest ona obecna.

„Raj” jest niewątpliwie powieścią humanistyczną – jakkolwiek jej akcja rozgrywa się w egzotycznej dla nadwiślańskiego czytelnika scenerii i okresie historycznym, to wciąż człowiek jako taki stanowi główny przedmiot zainteresowania autora. Ów człowiek sprawia jednak wraĹźenie miotanego wichrami sił, na ktĂłre nie ma Ĺźadnego wpływu – poniekąd jak w Ĺźyciu kaĹźdego i kaĹźdej z nas.

Omawiana książka winna usatysfakcjonować każdego czytelnika, niezależnie od przyświecających mu motywacji w trakcie jej otwierania po raz pierwszy. Przedstawia ona inny świat, a jednak tak jakby znany, innych ludzi, a jednak jakby znajomych.