Homunculus - recenzja filmu

Koncept noszonych na co dzień masek – czy teĹź witkacowskich gęb – nie jest współcześnie nowatorski i nie wymaga bynajmniej dogłębnej znajomości polskiej kultury, przeciwnie, stanowi jeden z uniwersalnych czasowo i przestrzennie toposĂłw. Czy da się więc powiedzieć na dany temat cokolwiek nowego? TwĂłrcy japońskiego filmu podjęli to wyzwanie.

Niespecjalnie przekonujący jest niestety sam koncept otwarcia tzw. trzeciego oka, pozwalającego dostrzec ukrytą fakturę otaczającego nas świata, a mianowicie przejście zabiegu trepanacji czaszki i przysłonienia jednego oka. A właściwie lepszym określeniem owej metody winno być wskazanie na jej absurdalność i groteskowość. Nie sposĂłb nie odnieść wraĹźenia, Ĺźe chodziło tu o zwykłe – acz niezbyt drastyczne – zaszokowanie widza i wykreowanie pretekstu do nakręcenia kilku scen, niejako w nadziei, iĹź uzyskają one walor memiczny.



Nieprzypadkowo w mej opinii pierwszą „ofiarą” głównego bohatera pada członek yakuzy, czyli wręcz niejako symbol kultury „zachowania twarzy”, wszak przenikającej do szpiku kości społeczeństwa Dalekiego Wschodu, choć obecny rĂłwnieĹź i u nas choćby w postaci machoismo. Sądzę jednak, iĹź wątek ten będzie tyleĹź mało odkrywczy dla samych JapończykĂłw, co i mało poruszający dla pozostałych widzĂłw.

Nie jest to jednak jedyna „egzotyka” właściwa dla tego dzieła, choć moim zdaniem jest ona efektem bardzo rozmyślnego ukierunkowania na wywołanie kontrowersji, a co gorsza dość miałkiego i mało poruszającego. Tak chociaĹźby naleĹźy ocenić scenę gwałtu – bo tymĹźe ona w istocie jest – ktĂłra ma niespecjalne uzasadnienie fabularne.



„Homunculus” to film epoki Netflixa, ktĂłry w typowej dystrybucji kinowej byłby skazany na klęskę. MoĹźe on stanowić bodziec ku nieco bardziej wnikliwemu spojrzeniu nade wszystko w głąb samego siebie, jednakĹźe raczej o charakterze wspierającym niĹşli inicjacyjnym. Tylko nie wyprĂłbowujcie sugerowanych przezeń metod!